Czym jest DeFi? ABC krypto, cz臋艣膰 12

ABC krypto, cz臋艣膰 12:

Czym jest DeFi?

W 艣wiecie tradycyjnie pojmowanych finans贸w praktycznie wszystkie transakcje wi膮偶膮 si臋 z konieczno艣ci膮 uczestnictwa po艣rednik贸w. Nawet w prost膮 sytuacj臋 p艂atno艣ci kart膮 kredytow膮 zaanga偶owane s膮 liczne instytucje: platforma obs艂uguj膮ca terminal p艂atniczy, internetowy serwis po艣rednicz膮cy w p艂atno艣ciach oraz przynajmniej dwa banki. Na wielu etapach operacji finansowych nadz贸r nad naszymi 艣rodkami sprawuj膮 podmioty trzecie, maj膮ce mo偶liwo艣膰 tymczasowego zawieszenia, a nawet ostatecznego odrzucenia transakcji wedle w艂asnego uznania. Tymczasem kryptowaluty w swoich za艂o偶eniach maj膮 zapewni膰 nam co艣 zupe艂nie innego…

DeFi, czyli wolno艣膰 finans贸w

Idea decentralizacji przy艣wiecaj膮ca kryptowalutom ma na celu wyzwolenie naszych pieni臋dzy spod wp艂ywu wszechmog膮cych instytucji. Realizacji tego postulatu s艂u偶y mi臋dzy innymi koncepcja DeFi, czyli zdecentralizowanych finans贸w. DeFi (ang. Decentralized Finances) opiera si臋 na za艂o偶eniu, 偶e system finansowy nie powinien by膰 niepodzielnie kontrolowany przez instytucjonalnych dostawc贸w us艂ug. Zamiast tego w procesie zarz膮dzania operacjami finansowymi 艣rodek ci臋偶ko艣ci powinien zosta膰 przesuni臋ty w stron臋 samych u偶ytkownik贸w. Koncept DeFi zyskuje uznanie w oczach coraz wi臋kszej liczby os贸b nie tylko ze wzgl臋du na wolno艣ciowe przes艂anki ideologiczne. Spora cz臋艣膰 krypto entuzjast贸w zorientowanych na pragmatyzm podkre艣la, 偶e system oparty na DeFi znacznie podniesie wydajno艣膰 i zwi臋kszy szybko艣膰 transakcji, nad kt贸rymi obecnie ci膮偶y kl膮twa opiesza艂o艣ci i kosztowno艣ci bankowych procedur.

Na DeFi sk艂ada si臋 innowacyjny system oparty na technologii blockchain. Jego infrastruktura zbudowana jest w g艂贸wnej mierze na sieci Ethereum, kt贸ra oferuje tworzenie smart kontrakt贸w. DeFi wykorzystuje inteligentne umowy do automatyzacji proces贸w finansowych, umo偶liwiaj膮c u偶ytkownikom anga偶owanie si臋 w r贸偶ne dzia艂ania, takie jak udzielanie po偶yczek, wymiana handlowa czy generowanie dochodu w procesie stakowania. W obr臋bie zdecentralizowanych finans贸w pojawi艂y si臋 niegdy艣 odkrywcze, a dzi艣 dobrze znane zjawiska: stablecoiny (kryptowaluty powi膮zane z warto艣ci膮 tradycyjnych aktyw贸w), zdecentralizowane gie艂dy (DEX) oraz us艂ugi po偶yczkowe peer-to-peer.

Trzy filary DeFi: otwarto艣膰, przejrzysto艣膰 i dost臋pno艣膰

Podstawowe zasady DeFi zasadniczo odr贸偶niaj膮 krypto ekosystem od tradycyjnych rozwi膮za艅 finansowych. Platformy DeFi s膮 zbudowane na fundamencie otwarto艣ci, co oznacza, 偶e ich podstawowy kod jest publicznie dost臋pny do wgl膮du i potencjalnie mo偶e by膰 kontrolowany przez ka偶dego uczestnika transakcji na prawie r贸wno艣ci. Jawno艣膰 i brak uprzywilejowania w dost臋pie do informacji sprzyja zaufaniu i wsp贸艂pracy wewn膮trz kryptowalutowej spo艂eczno艣ci, poniewa偶 u偶ytkownicy mog膮 samodzielnie oceni膰 bezpiecze艅stwo i na bie偶膮co weryfikowa膰 funkcjonalno艣膰 wykorzystywanych platform. Otwarto艣膰 stymuluje r贸wnie偶 sprawne wprowadzanie innowacji, poniewa偶 programi艣ci mog膮 swobodnie tworzy膰 nowe aplikacje i us艂ugi finansowe w procesie modyfikacji protoko艂贸w o charakterze open source.

Przejrzysto艣膰 to kolejny kluczowy aspekt DeFi. Transakcje wykonywane na zdecentralizowanych platformach s膮 rejestrowane na blockchainie, kt贸ry pe艂ni funkcj臋 publicznej ksi臋gi rachunkowej. Gwarantuje to, 偶e wszystkie dzia艂ania s膮 widoczne i weryfikowalne. W rezultacie u偶ytkownicy zyskuj膮 mo偶liwo艣膰 skrupulatnego 艣ledzenia przep艂ywu 艣rodk贸w oraz oceny ryzyka zwi膮zanego z konkretn膮 platform膮, co przek艂ada si臋 na podejmowanie bardziej 艣wiadomych decyzji inwestycyjnych. Przejrzysty charakter DeFi przyczynia si臋 do niepor贸wnanie wy偶szego stopnia bezpiecze艅stwa i wiarygodno艣ci w por贸wnaniu z obecnie dzia艂aj膮c膮 bankowo艣ci膮 czy rynkiem papier贸w warto艣ciowych.

Last but not least, uczestnictwo w uniwersum DeFi jest ca艂kowicie egalitarne, nie wymaga 偶adnych oficjalnych zezwole艅, poniewa偶 zdecentralizowane platformy zaprojektowano tak, aby by艂y dost臋pne dla ka偶dego, niezale偶nie od lokalizacji, to偶samo艣ci lub statusu maj膮tkowego. U偶ytkownicy mog膮 wchodzi膰 ze sob膮 w interakcje oraz korzysta膰 z us艂ug DeFi bez konieczno艣ci uzyskiwania zgody organu takiego jak bank lub instytucja finansowa. Nieograniczona dost臋pno艣膰 w kryptowalutowym wydaniu praktycznie eliminuje barier臋 wej艣cia, umo偶liwiaj膮c szerszemu gronu konsument贸w, inwestor贸w i przedsi臋biorstw uczestnictwo w globalnym systemie finansowym. Nie b臋dzie przesad膮 stwierdzenie, 偶e DeFi stanowi ruch o pot臋偶nej sile, zorientowany na daleko id膮ce przekszta艂canie 艣wiata finans贸w.

DeFi w praktyce

Narodziny DeFi w dzisiejszym rozumieniu tego zjawiska wyznacza moment uruchomienia sieci Ethereum w 2015 roku. Inteligentne kontrakty w uniwersum Ethereum umo偶liwi艂y tworzenie z艂o偶onych aplikacji i protoko艂贸w finansowych w technologii 艂a艅cucha blok贸w. Jeden z najwcze艣niejszych projekt贸w DeFi, MakerDAO, zosta艂 uruchomiony w 2015 roku i wprowadzi艂 na rynek stablecoina DAI, powi膮zanego z dolarem ameryka艅skim. W kolejnym roku pojawi艂a si臋 pierwsza zdecentralizowana gie艂da (DEX) o nazwie EtherDelta, umo偶liwiaj膮ca obr贸t tokenami bezpo艣rednio na blockchainie Ethereum. Do dalszego rozwoju DeFi przyczyni艂a si臋 istna eksplozja ofert pocz膮tkowych monet (ICO, ang. Initial Coin Offering), kt贸ra mia艂a miejsce w roku 2017. Poniewa偶 wi臋kszo艣膰 ICO przeprowadzono w infrastrukturze Ethereum, uda艂o si臋 zebra膰 znaczne fundusze poprzez sprzeda偶 token贸w ERC-20, kt贸re s膮 zgodne ze standardami inteligentnych kontrakt贸w.

Termin 鈥濪eFi鈥 zosta艂 spopularyzowany w 2018 roku; od tego czasu 艣wiat zdecentralizowanych finans贸w do艣wiadczy艂 szybkiego wzrostu i dywersyfikacji. Uruchomiono wiele nowych projekt贸w, wzbogacaj膮cych scen臋 DeFi o protoko艂y po偶yczkowe czy platformy s艂u偶膮ce do „farmingu”. Obecnie paleta zdecentralizowanych finans贸w stale si臋 rozwija i ewoluuje, a nowe protoko艂y, aplikacje i us艂ugi s膮 regularnie udoskonalane. DeFi zyskuje coraz wi臋ksz膮 uwag臋 zar贸wno medi贸w, jak i spo艂eczno艣ci inwestor贸w.

Zdecentralizowane finanse znajduj膮 szeroki zakres praktycznych zastosowa艅. Oto niekt贸re z nich:

  • Zdecentralizowane gie艂dy (DEX): Uniswap, SushiSwap i Curve Finance to popularne gie艂dy DEX, kt贸re umo偶liwiaj膮 wymian臋 token贸w w systemie P2P.
  • Platformy po偶yczkowe: Compound, Aave i MakerDAO to przyk艂ady platform DeFi, kt贸re umo偶liwiaj膮 po偶yczanie cyfrowych aktyw贸w. Po偶yczkodawcy zarabiaj膮 na udost臋pnianiu swoich depozyt贸w, podczas gdy po偶yczkobiorcy uzyskuj膮 dost臋p do po偶yczek maj膮cych zabezpieczenie w postaci kryptowalut. Rozwi膮zania DeFi umo偶liwiaj膮 po偶yczanie kryptowalut b膮d藕 innych aktyw贸w na elastycznych warunkach i bez po艣rednik贸w.
  • Stablecoiny: DAI i USDC to przyk艂ady token贸w typu stablecoin powi膮zanych z dolarem ameryka艅skim, zapewniaj膮cych stabilny (jak na realia krypto) 艣rodek przechowywania warto艣ci oraz 艣rodek p艂atniczy w przestrzeni DeFi. Stablecoin贸w mo偶na u偶ywa膰 do przechowywania oszcz臋dno艣ci, usprawniania transakcji lub zapewniania ekspozycji na tradycyjne aktywa w przestrzeni aktyw贸w cyfrowych.
  • „Farming”: Yearn.Finance, Balancer i PancakeSwap to platformy, kt贸re umo偶liwiaj膮 optymalizacj臋 zysk贸w poprzez automatyczne przydzielanie aktyw贸w do r贸偶nych protoko艂贸w DeFi. U偶ytkownicy mog膮 r贸wnie偶 zapewnia膰 p艂ynno艣膰 platformom w zamian za nagrody w postaci token贸w.
  • Instrumenty pochodne: Synthetix i dYdX to platformy DeFi, kt贸re oferuj膮 u偶ytkownikom ekspozycj臋 na instrumenty pochodne, takie jak opcje czy kontrakty terminowe. S膮 sposobem na zwi臋kszenie dywersyfikacji portfela.
  • Ubezpieczenia: Nexus Mutual i Cover Protocol zapewniaj膮 zdecentralizowane rozwi膮zania ubezpieczeniowe, kt贸re chroni膮 u偶ytkownik贸w przed potencjalnymi zagro偶eniami w przestrzeni DeFi, takimi jak luki w zabezpieczeniach smart kontrakt贸w lub awarie platform blockchain. Zapewniaj膮 dodatkow膮 ochron臋 przed potencjalnymi stratami finansowymi, np. w wyniku b艂臋d贸w technicznych zaistnia艂ych w trakcie przeprowadzania transakcji.

Zalety i wady DeFi

Zalety:

  • Prywatno艣膰: DeFi zapewniaj膮 u偶ytkownikom zwi臋kszon膮 kontrol臋 nad posiadanymi zasobami finansowymi i danymi wra偶liwymi, poniewa偶 interakcje w sieci P2P eliminuj膮 konieczno艣膰 deponowania 艣rodk贸w oraz powierzania poufnych informacji zewn臋trznym instytucjom w postaci np. bank贸w.
  • Przejrzysto艣膰: protoko艂y DeFi s膮 zbudowane na przejrzystych i otwartych platformach typu blockchain, kt贸re charakteryzuj膮 si臋 niepor贸wnywalnie wi臋ksz膮 jawno艣ci膮 w por贸wnaniu z tradycyjnymi rozwi膮zaniami finansowymi.
  • Bezpiecze艅stwo: protoko艂y zdecentralizowanych finans贸w wykorzystuj膮 kryptografi臋 i smart kontrakty do zabezpieczania transakcji oraz ochrony przed oszustwami.
  • Dost臋pno艣膰: protoko艂y DeFi s膮 dost臋pne z dowolnego miejsca na 艣wiecie dla ka偶dego. Jedynym warunkiem jest po艂膮czenie internetowe wraz z kompatybilnym portfelem cyfrowym. Zdecentralizowane finanse maj膮 szanse zapewni膰 us艂ugi finansowe populacjom o niedostatecznym dost臋pie do bankowo艣ci lub nieposiadaj膮cym us艂ug bankowych, poniewa偶 dzi臋ki wykorzystaniu smart kontrakt贸w nie wymagaj膮 tradycyjnej infrastruktury w postaci fizycznych oddzia艂贸w zatrudniaj膮cych rzesze pracownik贸w.
  • Niskie op艂aty: protoko艂y DeFi nak艂adaj膮 znacznie ni偶sze op艂aty prowizyjne, ni偶 tradycyjne us艂ugi bankowe, poniewa偶 generuj膮 znacznie mniejsze koszty operacyjne.

Wady:

  • Z艂o偶ono艣膰: protoko艂y DeFi s膮 na og贸艂 z艂o偶one i trudne do zrozumienia, co mo偶e stanowi膰 barier臋 wej艣cia dla os贸b, kt贸rym obs艂uga wirtualnych aplikacji sprawia trudno艣膰.
  • Zmienno艣膰: kryptowaluty i inne aktywa b臋d膮ce przedmiotem obrotu na platformach DeFi s膮 z regu艂y do艣膰 niestabilne, co czyni je zbyt ryzykownymi dla wielu u偶ytkownik贸w.
  • Niedostateczna regulacja prawna: protoko艂y zdecentralizowanych finans贸w cz臋sto nie podlegaj膮 takim samym regulacjom prawnym, jak tradycyjne us艂ugi finansowe, co zwi臋ksza ryzyko oszustwa lub innych nielegalnych dzia艂a艅, a na domiar z艂ego utrudnia proces uzyskiwania odszkodowa艅.
  • Ograniczona adopcja: protoko艂y DeFi s膮 wci膮偶 na wczesnym etapie rozwoju i nie osi膮gn臋艂y jeszcze powszechnego zastosowania. Fakt ten wp艂ywa na ograniczenie ilo艣ci i r贸偶norodno艣ci us艂ug finansowych dost臋pnych w ramach DeFi.
  • Zale偶no艣膰 od Ethereum: wi臋kszo艣膰 projekt贸w DeFi tworzy si臋 na platformie Ethereum, co oznacza, 偶e s膮 one zale偶ne od kondycji i bezpiecze艅stwa tylko jednej sieci blockchain. Je艣li w sieci Ethereum wyst膮pi膮 problemy techniczne, negatywnie wp艂ynie to na dost臋pno艣膰 i stabilno艣膰 sporej cz臋艣ci protoko艂贸w DeFi.

Mamy nadziej臋, 偶e nasz artyku艂 nieco przybli偶y艂 Wam zjawisko DeFi. Widzimy, 偶e zdecentralizowane finanse maj膮 realn膮 szans臋 zrewolucjonizowa膰 spos贸b, w jaki uzyskujemy dost臋p do us艂ug finansowych i wchodzimy ze sob膮 w interakcje podczas zawierania r贸偶norakich transakcji. Rozwi膮zania DeFi umo偶liwione dzi臋ki powstaniu kryptowalut zapewniaj膮 nam wi臋ksz膮 wygod臋, przejrzysto艣膰, a tak偶e bezpiecze艅stwo i redukcj臋 koszt贸w. Nale偶y jednak zaznaczy膰, 偶e zdecentralizowane finanse p贸ki co nie powinny by膰 traktowane jako zamiennik tradycyjnych us艂ug finansowych, ale raczej jako dodatkowa opcja adresowana dla os贸b, kt贸rym zale偶y na wi臋kszej dywersyfikacji portfolio.

* * *

Chcesz kupi膰 kryptowaluty lub wymieni膰 je na got贸wk臋? Sprawd藕 nasz聽kantor kryptowalut Warszawa聽Bitmona聽ju偶 dzi艣! Oferujemy tak偶e聽sprzeda偶聽urz膮dze艅 do bezpiecznego przechowywania Twoich krypto 鈥撀portfele sprz臋towe聽marki Ledger oraz聽specjalne tabliczki聽do zapisywania frazy odzyskiwania.

Scroll to Top